weer

Regen geeft verlichting, maar droogte nog lang niet voorbij

De regen van de afgelopen dagen heeft enige verlichting gebracht voor de droogte in Flevoland. Toch is de situatie nog niet terug naar normaal. Het IJsselmeergebied blijft in fase 1b: dreigend watertekort. Voor Zeewolde, Dronten en Lelystad komen voorlopig geen nieuwe beperkingen bij. Beregenen met oppervlaktewater blijft toegestaan, maar het eerder ingestelde verbod om landbouwpercelen onder water te zetten blijft van kracht.

Het landelijke neerslagtekort is op 20 augustus volgens het KNMI 293 millimeter. Een week geleden stond de teller nog op 297 millimeter. Daarmee is voor het eerst sinds enige tijd sprake van een kleine daling.

De verandering wordt duidelijker wanneer naar de verwachting wordt gekeken. Vorige week hield het KNMI nog rekening met een verdere stijging van het tekort richting 306 millimeter. De nieuwste vijftiendaagse verwachting heeft juist een middenwaarde van ongeveer 277 millimeter.

Er is dus kans dat het neerslagtekort de komende periode verder afneemt.

Dat betekent niet dat de droogte voorbij is. Het tekort blijft uitzonderlijk groot en de zwarte lijn van 2026 bevindt zich in de KNMI-grafiek nog altijd rond het niveau van de vijf procent droogste jaren en in de buurt van het verloop tijdens de droge zomer van 2018.

Neerslagtekort kaart met de grafieken
Bron: KNMI

Ook in Flevoland zelf is inmiddels meer regen gevallen.

Waar in de eerste dertien dagen van augustus op veel plaatsen slechts enkele millimeters werden gemeten, laat de nieuwste KNMI-kaart duidelijk hogere hoeveelheden zien. Tot en met 19 augustus is rond Zeewolde, Dronten en Lelystad op verschillende meetpunten grofweg 20 tot 30 millimeter gevallen, met lokale verschillen. Dat is terug te zien in de ontwikkeling van het neerslagtekort, maar enkele dagen met regen maken de droogte van de afgelopen maanden niet ongedaan.

Geen extra maatregelen

Waterschap Zuiderzeeland ziet op dit moment geen reden om verder op te schalen. Het Regionaal Droogte Overleg Noord heeft besloten het IJsselmeergebied in fase 1b: dreigend watertekort te houden. Opschalen naar fase 2, waarbij sprake is van een feitelijk watertekort, is volgens de waterbeheerders nu niet nodig. Dat is belangrijk voor gebruikers van oppervlaktewater in Zeewolde, Dronten en Lelystad. Er komen voorlopig geen nieuwe beperkingen bij.

Het beregenen van gewassen met water uit sloten, tochten en vaarten blijft toegestaan. Dat was vorige week nog onzeker. Toen de eerste beperking werd ingesteld, werd rekening gehouden met de mogelijkheid dat later ook beperkingen voor beregening nodig zouden zijn. Die volgende stap wordt nu niet gezet.

Inundatieverbod blijft wel gelden

De maatregel die vorige week werd ingevoerd, blijft van kracht. Sinds 14 augustus mag oppervlaktewater niet worden gebruikt om landbouwpercelen tijdelijk onder water te zetten. Deze methode, inundatie genoemd, wordt onder meer gebruikt om schadelijke aaltjes in de bodem te bestrijden en vraagt grote hoeveelheden water. Het was volgens Zuiderzeeland de eerste keer dat vanwege droogte zo'n maatregel in Flevoland nodig was. Hoewel inmiddels regen is gevallen, wordt het verbod nog niet ingetrokken.

IJsselmeer blijft aandachtspunt

Dat er geen nieuwe maatregelen komen, betekent niet dat het waterprobleem is opgelost. Volgens Zuiderzeeland staat de beschikbaarheid van zoetwater in het IJsselmeergebied nog steeds onder druk. Het waterschap volgt de situatie daarom dagelijks en overlegt met Rijkswaterstaat, de provincie Flevoland en andere waterbeheerders.

Als de omstandigheden opnieuw verslechteren, kunnen alsnog aanvullende maatregelen nodig zijn. Daarbij wordt gekeken naar verschillende belangen, waaronder landbouw, natuur, waterkwaliteit en recreatie. Voor inwoners zijn er volgens het waterschap op dit moment geen problemen met de drinkwatervoorziening. Wel blijft de oproep gelden om bewust en zorgvuldig met water om te gaan.

Komende dagen opnieuw kans op regen

Ook de weersverwachting biedt enige hoop. Voor donderdag en vrijdag wordt een neerslagkans van 80 procent aangegeven, waarbij dagelijks ongeveer 2 tot 7 millimeter regen wordt verwacht. Zaterdag ligt de neerslagkans op 60 procent en gaat het om ongeveer 1 tot 5 millimeter.

Vanaf zondag worden kleinere hoeveelheden verwacht. Tegelijkertijd zijn de temperaturen een stuk lager dan tijdens de hitte van vorige week. Tot en met dinsdag liggen de verwachte maxima rond 20 tot 23 graden. Woensdag kan het ongeveer 25 graden worden.

Dat is voor het neerslagtekort eveneens van belang. Niet alleen regen bepaalt de ontwikkeling van de droogte; bij lagere temperaturen en minder zon kan ook de verdamping afnemen. Hoeveel regen uiteindelijk daadwerkelijk valt, kan plaatselijk sterk verschillen.

Meer lucht, maar droogte nog niet voorbij

Voor Zeewolde, Dronten en Lelystad is het beeld daarmee gunstiger dan een week geleden. Het neerslagtekort is iets afgenomen, er is meer regen gevallen en voorlopig zijn geen strengere maatregelen nodig. De eerder gevreesde beperking van het beregenen van gewassen komt er vooralsnog niet.

Tegelijkertijd blijft het landelijke neerslagtekort met 293 millimeter groot en staat de beschikbaarheid van zoetwater in het IJsselmeergebied nog onder druk.

Beregenen blijft dus toegestaan en nieuwe beperkingen blijven voorlopig uit. Maar zolang Flevoland op de droogtekaart rood kleurt en het IJsselmeergebied in fase 1b blijft, is de droogte nog niet voorbij.